Lessons from Hawking / Bài học từ Hawking

A very special man, Stephen Hawking, was gone to another world two days ago. People remember him not only because of his great contributions to science, but especially because of his philosophical view on the world. On this occasion, discussing on Hawking’s changes of worldview during his lifetime maybe an useful way to commemorate him…

Một người rất đặc biệt, Stephen Hawking, đã ra đi đến một thế giới khác hai ngày trước. Người đời nhớ ông không chỉ vì những đóng góp lớn lao của ông cho khoa học, mà còn vì quan điểm triết học của ông về thế giới. Nhân dịp này, thảo luận về những thay đổi thế giới quan của Hawking trong suốt cuộc đời của ông có lẽ là một cách hữu ích để tưởng niệm ông.

Sau khi công bố bài “Nhớ Hawking”, tôi cảm thấy đã đủ để nói lên một cái gì đó tiếc nuối cho một bậc tài danh như Hawking, vì ông đã tự tước bỏ đức tin quý giá vào Đấng Sáng tạo. Nhưng sau chuyến thăm tháp “Thiên Ngọc Kết” của một người bạn, tôi cảm thấy những gì tôi vừa nói về Hawking dường như chưa đủ. Tôi sẽ nói về tháp Thiên Ngọc Kết ở cuối bài, nhưng chuyến thăm đó đã gợi ý tôi phải nhấn mạnh đến vấn đề ĐỨC TIN là thứ quý giá mà Hawking đã đánh mất. Đó là lý do để tôi viết thêm bài này, như một dị bản của bài “Nhớ Hawking”. Hy vọng độc giả sẽ nhận được ở đây nhiều ý tứ bổ sung thú vị. Xin chân thành cảm ơn.

Quả thật, Stephen Hawking là một người vô thần. Rất nhiều tuyên bố của ông chứng tỏ điều này, và không giống như Darwin chỉ dám nhận mình là một người “bất khả tri” (agnoticist), Hawking công khai tuyên bố “Tôi là một người vô thần” (I am an atheist)[1]. Nghĩa là ông rất tự tin về tư tưởng vô thần của mình. Ông tự tin đến mức đưa ra những tuyên bố rất phi lý về nguồn gốc vũ trụ, điển hình là một kết luận “bất hủ” trong cuốn Grand Design, tác phẩm cuối cùng trong đời ông:

Vì có một định luật như định luật hấp dẫn, vũ trụ có thể và sẽ tự tạo ra nó từ hư không” (Because there is a law such as gravity, the universe can and will create itself from nothing)[2].

Câu nói này để lộ chỗ yếu quá rõ ràng của “scientism” (chủ nghĩa duy khoa học), đến nỗi một số môn đệ của chủ nghĩa này đã phải lên tiếng khuyên mọi người nên đọc câu nói này của Hawking trong toàn bộ ngữ cảnh của nó.

Nhưng liệu có thể có một “ngữ cảnh” nào, một lý luận nào có thể dẫn tới một kết luận phản lại những nguyên lý cơ bản của khoa học, chẳng hạn Định luật bảo toàn vật chất và năng lượng?

Một cách logic, nếu một vũ trụ đầy ắp vật chất có thể sinh ra từ hư không thì suy ra Định luật bảo toàn vật chất và năng lượng SAI. Nhưng định luật này KHÔNG THỂ SAI, suy ra Hawking sai, bất kể lập luận của ông “cao siêu” đến thế nào. Thậm chí, từ kết luận của Hawking, có thể thấy đây là một trong những dấu hiệu chứng tỏ khoa học dựa trên nền tảng logic vật chất thuần túy đang đi đến chỗ tự nó mâu thuẫn với nó, đúng như chính Hawking đã nhận định trong bài báo “Gödel and the End of Physics” (Gödel và sự kết thúc của vật lý), rằng “các lý thuyết (vật lý) chúng ta có đến nay vừa không đầy đủ, vừa không nhất quán” (The theories we have so far, are ~both inconsistent, and incomplete)[3].

Đó là chỗ yếu về triết học của chủ nghĩa duy vật mà Louis Pasteur đã dự đoán từ thế kỷ 19:

“Một ngày nào đó hậu thế sẽ cười vào sự ngớ ngẩn dại dột của các nhà triết học duy vật hiện đại. Càng nghiên cứu tự nhiên tôi càng kinh ngạc trước công trình của Đấng Sáng tạo…” (Posterity will one day laugh at the foolishness of modern materialistic philosophers. The more I study nature, the more I stand amazed at the work of the Creator. I pray while I am engaged at my work in the laboratory)[4].

Bây giờ hãy xem công chúng nghĩ gì về kết luận của Hawking:

Thảo luận trên trang “Physics”[5]

Độc giả Nawaz bình luận: “Đó không phải là logic luẩn quẩn ư? Làm thế nào mà lực hấp dẫn tồn tại nếu không có vũ trụ? Và nếu không có lực hấp dẫn thì làm thế nào để nó có thể là lý do sáng tạo ra vũ trụ? Cũng vậy, nếu vũ trụ không tồn tại, làm thế nào để nó có thể tự tạo ra nó? Đối với tôi, câu nói đó thật vô nghĩa. Điều đó dường như quá vô lý và phi logic đến nỗi tôi chưa bao giờ nghe thấy những câu như thế ngay cả trong triết học. Dựa trên nền tảng nào mà Stephen Hawking tuyên bố như thế?”.

Một độc giả khác có nickname là “twistor” cho biết trong một công trình mang tên “Wave Function of the Universe” (Hàm sóng của vũ trụ), Hawking đã từng nhận định:

“Không giống như sự sáng tạo ra cặp hố đen, người ta không thể nói rằng vũ trụ de Sitter được sáng tạo ra bởi năng lượng trường trong một không gian có trước. Đúng ra, nó thực sự được sáng tạo theo nghĩa đen từ hư không: không phải từ chân không (vacuum), mà từ hư không tuyệt đối chẳng có gì cả, bởi vì chẳng có cái gì bên ngoài vũ trụ” (Unlike the black hole pair creation, one couldn’t say that the de Sitter universe was created out of field energy in a preexisting space. Instead, it would quite literally be created out of nothing: not just out of the vacuum, but out of absolutely nothing at all, because there is nothing outside the universe).

Chú ý rằng những lập luận khoa học nói trên chỉ là những suy diễn thuần túy duy lý của Hawking chứ không phải một thực tế đã được kiểm chứng. Nói cách khác, lý luận của Hawking dù “logic” đến mấy cũng không phải là chân lý. Chỉ có những người mắc bệnh tôn sùng Hawking mới cả tin vào những lập luận đó. Thực tế là đa số công chúng không tin vào kết luận của Hawking, như ta sẽ thấy sau đây.

Thăm dò của tờ The Guardian

Ngày 02/09/2010, tờ The Guardian của Anh tiến hành một cuộc thăm dò dư luận độc giả với câu hỏi: “Is Hawking right?” (Hawking có đúng không?). Câu hỏi này được đính kèm theo bài báo nhan đề “Stephen Hawking nói vũ trụ không do Chúa tạo ra”[6], trong đó nêu rõ sự thay đổi lập trường của Hawking trong vấn đề nguồn gốc vũ trụ ─ năm 1988 khi ra mắt cuốn “Lược sử Thời gian”, Hawking thừa nhận vai trò của Đấng Sáng tạo nhưng 22 năm sau, khi ra mắt cuốn “Thiết kế lớn”, ông phủ nhận vai trò đó.

Nếu lập luận khoa học của Hawking thuyết phục thì chắc chắn không cần phải thăm dò dư luận. Thực tế, nhiều trang mạng đã đăng tải những thắc mắc, nghi ngờ, phản đối kết luận của Hawking. Tờ The Guardian cũng làm điều đó thông qua việc thăm dò ý kiến độc giả. Câu hỏi chi tiết như sau:

“Hawking nói Chúa không cần thiết. Trong một cuốn sách mới, nhà vật lý nổi tiếng thế giới Stephen Hawking đã thay đổi lập trường của ông trước đây ─ lập trường chấp nhận một đấng sáng tạo thần thánh ─ để lập luận rằng vũ trụ là công trình vật lý chứ không phải do Chúa tạo ra. Bạn có đồng ý (với Hawking) không?”

Kết quả: 37% đồng ý, 63% phản đối. Ý kiến phản đối được tóm tắt trong một câu hóm hỉnh, rằng “Chúa phán: Hawking không cần thiết”.

Vấn đề đặt ra là tại sao Hawking lại thay đổi quan điểm? Tại sao một người giỏi khoa học như ông lại có thể nêu lên một ý kiến phản lại định luật bảo toàn vật chất và năng lượng? Khó có thể trả lời rốt ráo vấn đề này nếu không có kiến thức về lịch sử khoa học và đặc biệt, nếu không biết gì về Định lý Gödel, bởi lẽ vấn đề nguồn gốc vũ trụ mà Hawking đụng đến thực ra là vấn đề của triết học, và do đó không thể không vận dụng Định lý Gödel để tìm câu trả lời. Hawking đã thấm nhuần Định lý Gödel để thay đổi quan điểm về TOE (Theory of Everything), tức Lý thuyết về mọi thứ, nhưng ông thấm nhuần chưa đủ sâu sắc để áp dụng vào vấn đề nguồn gốc vũ trụ.

Trên thực tế tất cả các câu hỏi về nguồn gốc đều dẫn khoa học duy lý tới bế tắc. Cụ thể là những câu hỏi lớn sau đây:

  • Nguồn gốc vũ trụ?
  • Nguồn gốc sự sống?
  • Nguồn gốc loài người?

Lý thuyết Big Bang không trả lời được nguồn gốc vũ trụ. Nó bị dừng lại ở thời điểm 10^(-43) giây kể từ Big Bang. Đó là “bức tưởng Planck”, khoa học không biết gì và không thể biết gì về vũ trụ bên kia bức tường Planck.

Lý thuyết nguồn gốc sự sống và nguồn gốc loài người của học thuyết Darwin hoàn toàn là những giả thuyết tưởng tượng, bịa đặt, không hề có thực tế để kiểm chứng, và không bao giờ có thể kiểm chứng. Thậm chí các giả thuyết này đã và đang bị khai tử bởi mã DNA ─ học thuyết Darwin tuyệt đối bất lực trong việc trả lời nguồn gốc của thông tin hướng dẫn sự sống.

Tại sao những câu hỏi về nguồn gốc không thể trả lời được bằng khoa học?

Bởi vì vấn đề nguồn gốc thuộc về nguyên nhân đầu tiên, tức hệ tiên đề của một hệ logic. Định lý Gödel đã chứng minh rằng không có một hệ logic nào có thể tự chứng minh tính nhất quán (phi mâu thuẫn) của hệ tiên đề của nó. Nói một cách nôm na dễ hiểu, A không thể tự chứng minh A đúng. Muốn chứng minh A, phải đi ra ngoài A ─ bổ sung những tiên đề mới nằm bên ngoài A vào hệ tiên đề của A. Nhưng lập tức hệ tiên đề mới lại không thể tự chứng minh nó đúng. Quy trình này lặp đi lặp lại đến vô tận, có nghĩa là KHÔNG BAO GIỜ một hệ logic có thể tự chứng minh hệ tiên đề của nó là đúng. Người ta chỉ có thể đặt NIỀM TIN vào hệ tiên đề, và niềm tin đó dựa trên TRỰC GIÁC.

Đó là bài học vĩ đại của Định lý Bất toàn của Kurt Gödel!

Stephen Hawking đã thấm nhuần Định Gödel đến mức thay đổi quan điểm gần như 180 độ trong nhận định về tương lai của TOE (Lý thuyết về mọi thứ), nhưng chưa đủ sâu sắc để thấy rằng Định lý Gödel đồng thời bác bỏ khả năng giải thích được nguồn gốc của vũ trụ.

Thật vậy, chính Hawking đã nói trong bài “Gödel và sự kết thúc của vật lý”[7] của ông rằng:

“Nhưng chúng ta không phải là thiên thần nhìn vũ trụ từ bên ngoài. Thay vào đó, cả chúng ta lẫn các mô hình của chúng ta đều là một bộ phận của vũ trụ mà chúng ta đang mô tả. Như vậy, một lý thuyết vật lý là một hệ tự quy chiếu, như trong định lý của Gödel. Do đó người ta có thể cho rằng lý thuyết ấy hoặc không nhất quán hoặc không đầy đủ. Cho đến nay, các lý thuyết hiện có vừa không nhất quán vừa không đầy đủ”.

Đó là một ý kiến xuất sắc, thể hiện sự thấm nhuần Định lý Gödel. Từ ý kiến đó, có thể khẳng định rằng các lý thuyết về vũ trụ đều bất toàn, và do đó không bao giờ có thể giải thích được nguồn gốc của vũ trụ. Vì thế, khi Hawking cố né tránh Đấng Sáng tạo để giải thích nguồn gốc vũ trụ, ông đã đi đến một kết luận đầy khiên cưỡng, trái với Định luật bảo toàn vật chất và năng lượng. Đó là một kết luận hết sức vô nghĩa, phản lại khoa học, phản lại cái tư duy duy lý mà ông tôn thờ!

Nghịch lý thay, một nhà khoa học lỗi lạc như Hawking lại phạm phải những lỗi sơ đẳng về khoa học. Nguồn gốc sâu xa của lỗi lầm này có lẽ là vì ông quá tự phụ, quá hăng hái với cái khoa học duy lý của ông. Ông thấm nhuần Định lý Gödel chưa đủ để thấy rằng khoa học có giới hạn ─ nên biết dừng lại trước những câu hỏi về nguồn gốc.

Thực ra trong trường hợp tìm câu trả lời cho vấn đề nguồn gốc vũ trụ, một người thông minh nên nghĩ đến nguyên lý “dao cạo Occam” (Occam’s Razor). Nguyên lý này nói rằng trong trường hợp phải đối mặt với những câu hỏi không có câu trả lời buộc ta phải đưa ra các giả thuyết thì nên lựa chọn giả thuyết nào đơn giản nhất.

Trước câu hỏi nguồn gốc vũ trụ, có 2 giả thuyết:

  • Giả thuyết 1: Vũ trụ sinh ra từ hư không.
  • Giả thuyết 2: Chúa sáng tạo ra vũ trụ.

Vì khăng khăng không muốn tin vào Chúa nên Stephen Hawking đã chọn Giả thuyết 1, trong khi những nhà khoa học giỏi nhất mọi thời đại như Louis Pasteur, Albert Einstein, Kurt Gödel,… đều tin vào Giả thuyết 2.

Nếu thực sự thấm nhuần Định lý Gödel, Hawking phải thấm nhuần câu nói giản dị của Gödel sau đây: “To explain everything is impossible” (Giải thích mọi điều là bất khả). Hawking quên điều đó nên đã cố giải thích chuyện tầy trời, rằng vũ trụ sinh ra từ hư không!

Cái khăng khăng không muốn tin vào Chúa của Hawking rất giống cái khăng khăng không muốn tin vào Chúa của George Wald, một nhà sinh học đoạt Giải Nobel năm 1967. Đây, hãy nghe George Wald giải thích lý do vì sao ông chọn thuyết tiến hóa để giải thích nguồn gốc sự sống, thay vì chọn Đấng Sáng tạo:

“Chỉ có hai cách giải thích có thể có về việc sự sống hình thành như thế nào: Sự sống hình thành tự phát hoặc một tác động sáng tạo siêu nhiên của Chúa… Không có một khả năng nào khác. Lý thuyết sự sống tự phát đã bị Louis Pasteur bác bỏ bằng khoa học từ 120 năm trước, và điều đó để lại cho chúng ta chỉ một khả năng còn lại… rằng sự sống ra đời do một tác động sáng tạo siêu nhiên của Chúa, nhưng tôi không thể chấp nhận triết học đó vì tôi không muốn tin vào Chúa. Do đó tôi chọn niềm tin vào cái mà tôi biết là bất khả thi về mặt khoa học, đó là sự sống hình thành tự phát dẫn tới tiến hóa” (There are only two possible explanations as to how life arose: Spontaneous generation arising to evolution or a supernatural creative act of God…. There is no other possibility. Spontaneous generation was scientifically disproved 120 years ago by Louis Pasteur and others, but that just leaves us with only one other possibility… that life came as a supernatural act of creation by God, but I can’t accept that philosophy because I do not want to believe in God. Therefore I choose to believe in that which I know is scientifically impossible, spontaneous generation leading to evolution)[8].

Xin nhắc lại để nhấn mạnh, rằng George Wald biết rõ lý thuyết sự sống hình thành tự phát là SAI về mặt khóa học, đã bị khoa học bác bỏ, nhưng vì ông không muốn tìn vào Chúa nên ông vẫn chọn cái SAI đó để TIN (!).

Câu nói “bất hủ” nói trên của George Wald có thể tìm thấy ở rất nhiều tài liệu. Ngoài chú thích trong bài này, tôi có thể cung cấp nhiều nguồn dẫn khác.

Điều đáng để chúng ta suy ngẫm là tính chất phi khoa học ở câu nói đó. Vô tình George Wald đã thú nhận rằng thuyết tiến hóa không phải là một khoa học, mà chỉ là một hệ tư tưởng (ideology). Có lẽ chính các nhà tiến hóa cũng không ngờ một lãnh tụ của thuyết tiến hóa có thể thú nhận như vậy. Thử hỏi còn gì là khoa học ở đó nữa?

Bây giờ hãy trở lại với Hawking. Phải công bằng mà nói rằng Hawking dù sao vẫn còn sáng suốt hơn nhiều nhà khoa học vô thần khác. Điều ấn tượng nhất ở ông là ở chỗ ông dám thừa nhận sai lầm của bản thân, khi ông nhận thấy mình sai lầm. Chẳng hạn:

Ông nhận mình đã SAI trong cuộc tranh luận với Leonard Susskind. Độc giả muốn tìm hiểu cuộc tranh luận này, xin đọc cuốn “Cuộc chiến lỗ đen” của Leonard Susskind, mới được xuất bản bằng tiếng Việt gần đây.

Kết quả cuộc tranh luận này dẫn tới một kết luận vô cùng quan trọng:

Thông tin độc lập với vật chất!

Đó là điều trước đó Hawking chưa nhận thấy. Sự thừa nhận của Hawking rất có lợi cho khoa học, bởi nó giúp cho mọi người hiểu và tin rằng thông tin là một hiện thực độc lập với vật chất. Điều này giáng một đòn chết người vào chủ nghĩa duy vật, vì nó khẳng định rằng vũ trụ không phải chỉ có vật chất, mà còn có những hiện thực phi vật chất, đó là thông tin!

Hawking cũng là người khảng khái nên mới chịu tiếp thu Định lý Gödel để điều chỉnh lại cách nhìn về tương lai của Lý thuyết về mọi thứ, như đã nói ở phần trên.

Thêm nữa, Hawking là người luôn luôn lo lắng cho số phận của nhân loại, trước những nguy cơ hủy diệt nhân loại do chính con người gây ra. Ông từng lên tiếng cảnh báo nhiều lần về nguy cơ hủy hoại môi trường, nguy cơ của robots và những thứ vũ khí hủy diệt do con người chế tạo. Ông từng cảnh báo Trái Đất chỉ còn có thể sống trong vòng vài trăm năm nữa,… Những cảnh báo của ông mang đầy ý nghĩa nhân bản.

Giá như ông có những cảm xúc tâm linh như Louis Pasteur thì có thể ông sẽ còn đóng góp cho nhân loại nhiều hơn. Đây, hãy nghe Pasteur nói:

“Sau cái chết, sự sống tái xuất hiện dưới một dạng khác và với những định luật khác. Nó sẽ tuân thủ những định luật của sự sống trường cửu trên bề mặt Trái Đất và mọi thứ như cây cối và động vật sẽ bị phân hủy và biến đổi thành khí gas, chất bay hơi và chất khoáng”[9].

Ý của Pasteur nói rằng sau cái chết thì thể xác sẽ tan rữa, trở về với cát bụi, nhưng linh hồn không chết, mà bước sang một thế giới mới, với những định luật hoàn toàn mới. Điều đó rất dễ hiểu đối với những người có đức tin, nhưng với Stephen Hawking, George Wald,… thì khó hiểu.

Thực ra người ta khác nhau và hơn kém nhau ở TRỰC GIÁC.

Nhờ trực giác âm nhạc, có người trở thành thần đồng âm nhạc, có người “điếc nhạc”. Trực giác toán học cũng tương tự,… Và cuối cùng, trực giác tâm linh cũng quyết định làm cho người ta trở thành một con người tâm linh hoặc con người vô thần. Những người không có trực giác tâm linh không thể hiểu và không thể tin vào các sự kiện tâm linh. Ngược lại, những người có trực giác này thì thấy đó là điều tự nhiên như ta ăn, uống và hít thở vậy. Những người như Hawking mắc bệnh tự phụ tự cho mình là khôn ngoan, nhưng thực ra là dại dột, bởi vì đã tự tước bỏ một món quà quý giá mà Đấng Sáng tạo ban cho con người.

Nếu Hawking hiểu điều Pasteur nói, chắc chắn ông sẽ không cố ý né tránh Đấng Sáng tạo để phát biểu những ý kiến vô lý và phản khoa học như chúng ta đã thấy. Và có lẽ ông sẽ không tự phụ nhận mình là người vô thần!

KẾT

Tôi nhận được tin Hawking từ giã thế giới đúng vào lúc tôi đang tham quan chiêm ngưỡng tháp “Thiên Ngọc Kết” ở Tứ Kỳ, Hải Dương. Đây là một tháp tâm linh đặc biệt, hình chóp cụt 7 cạnh, gồm 7 tẩng, cao tổng cộng 32m. Tác giả của tháp này là một chuyên gia nổi tiếng về công nghệ thông tin, tiến sĩ Quách Tuấn Ngọc. Tôi và anh gặp nhau tại Hội thảo “Tác động của Định lý Gödel đối với triết học về nhận thức”, diễn ra tại Khoa Triết, Đại học Khoa học Xã hội & Nhân văn, thuộc Đại học Quốc gia Hà-nội, hồi tháng 10/2017. Câu chuyện giữa chúng tôi trước hết đồng điệu về mặt khoa học nhận thức. Nhưng điều làm tôi ngạc nhiên thích thú là “cuộc cách mạng về tâm linh” diễn ra ở anh. Đó là một câu chuyện dài,  không thể kể hết ở đây được, nhưng đó là lý do để tôi tới thăm chiếc tháp có một không hai này. Lúc nhận được tin về Hawking, tôi chợt nghĩ: Hay thật, ở đời có những chuyển động trái chiều ─ một người tài giỏi như Hawking đã không may mắn khi từ bỏ đức tin vào Đấng Sáng tạo để trở thành một người vô thần 100%; trong khi đó, bạn tôi, anh Quách Tuấn Ngọc, từ một người hoàn toàn vô thần (như anh tâm sự với tôi), anh đã nhận được những tín hiệu lạ lùng từ những thế giới khác trên cao để ngộ ra rằng thế giới này không chỉ có vật chất. Tôi khong thể nói thêm về bạn tôi, vì e rằng sẽ lạc đề, nhưng xin dùng chuyện đó thay cho lời kết:

Sự tự phụ làm cho Hawking tự tước bỏ một nhận thức quý giá ─ đức tin vào Đấng Sáng tạo! Sự khiêm tốn sẽ mở rộng tâm mắt của chúng ta về thế giới, bởi nhận thức được bổ sung những tri thức vượt ra khỏi không gian chật hẹp của tư duy vật chất, thông qua những kênh thông tin mà khoa học vật chất không thể có được. Đó là sự vận dụng nguyên lý bổ sung, như một hệ quả triết học của Định lý Godel ─ không có một lý thuyết nào là hoàn hảo, vì thế bức tranh về thế giới chỉ có thể được mô tả đầy đủ hơn, phong phú hơn bằng cách bằng cách kết hợp nhiều phương pháp nhận thức, nhằm bổ sung cho nhau.

 

PVHg 16/03/2018

 

[1] https://www.brainyquote.com/quotes/stephen_hawking_717866

[2] https://www.brainyquote.com/quotes/stephen_hawking_627115

[3] http://www.physics.sfasu.edu/astro/news/20030308news%5CStephenHawking20030308.htm

[4] Pasteur’s quotes 2.7 https://viethungpham.com/2018/03/11/pasteurs-quotes-trich-dan-pasteur/

[5] https://physics.stackexchange.com/questions/13013/stephen-hawking-says-universe-can-create-itself-from-nothing-but-how-exactly

[6] Stephen Hawking says universe not created by God https://www.theguardian.com/science/2010/sep/02/stephen-hawking-big-bang-creator

[7] Gödel & The End of Physics, bản dịch của Phạm Việt Hưng, Khoa học & Tổ quốc, Tháng 04/2012 https://viethungpham.com/2012/03/27/toan-van-bai-gi%E1%BA%A3ng-c%E1%BB%A7a-stephen-hawking-godel-s%E1%BB%B1-k%E1%BA%BFt-thuc-c%E1%BB%A7a-v%E1%BA%ADt-ly/

[8] http://www.azquotes.com/author/15184-George_Wald/tag/evolution

[9] Pasteur’s Quotes 3.1. https://viethungpham.com/2018/03/11/pasteurs-quotes-trich-dan-pasteur/

Advertisements

22 thoughts on “Lessons from Hawking / Bài học từ Hawking

  1. Pingback: Đạt tới đỉnh cao thành công nhưng Stephen Hawking đã bỏ sót điều quý giá nhất, đó là gì? – Chuyển động 24h

  2. Hawking mới mất mấy ngày. Mộ ông chưa yên nay lại bị ông Phạm lại đem ra báng bổ. Có lẽ ông Phạm quá ư tự mãn. Mặc dầu ông viết “Sự tự phụ làm cho Hawking tự tước bỏ một nhận thức quý giá ─ đức tin vào Đấng Sáng tạo!”, nhưng ông Phạm lại quá ư tự phụ. Ông Phạm tin vào Chúa là chuyện của ông, cũng như chuyện của ông Quách Tuấn Ngoc vậy. Tại sao ông bắt ông Hawking phải theo ông? Ông là gì mà phán xét!. Xin lại trở về với câu nói:
    “Sự ngu dốt chưa đáng trách. Nguy hiếm nhất là hoang tưởng”. Mà ông Phạm lại quá hoang tưởng vây. Xin trả lại cho ông Phạm câu ông đã viết “Sự khiêm tốn sẽ mở rộng tâm mắt của chúng ta về thế giới!”

    Liked by 1 person

    • Bạn Đỗ Đẩu thân mến,
      Có lẽ bạn không biết những sự thật sau đây:
      1/ Tôi là người tôn vinh Stephen Hawking bằng cách giới thiệu 2 bài báo lớn của ông với độc giả Việt ngữ:
      – Gödel và sự kết thúc của vật lý
      – Lý thuyết về mọi thú, một lý thuyết khó đạt được.
      Cả 2 bài này đều đã đăng trên tạp chí Khoa học & Tổ quốc Tháng 03 và Tháng 04/2012, và cũng đã được giới thiệu trên PVHg’s Home với sự trân trọng. Bạn đã đọc chưa? Nếu bạn chưa đọc thì thật đáng tiếc, vì như thế bạn sẽ không hiểu sự đánh giá của tôi về Hawking. Chắc chắn tôi phải thích thú với tư tưởng của Hawking trong 2 bài báo đó thì tôi mới giới thiệu. Thậm chí trước khi giới thiệu 2 bài báo này trên sách báo tiếng Việt, tôi còn gửi thư cho ông Hawking để xin phép. Việc này tất nhiên bạn không biết, vì việc đó không cần ai biết, ngoài GS Hawking và tôi. Nhưng nay bạn có ý kiến không đúng về suy nghĩ của tôi về ông ấy, nên tôi buộc lòng nói cho bạn biết. Tôi vui mừng vì đã chuyển tải tư tưởng của Hawking đến độc giả Việt ngữ thông qua 2 bài báo lớn đó. Điều đó hoàn toàn trái với những gì bạn nghĩ.
      2/ Trong bài báo “Bài học từ Hawking”, tôi cũng ca ngợi ông 2 điểm:
      – Tinh thần thẳng thắn trung thực của ông – dám công khai nhận sai lầm khi nhận thấy mình sai lầm. Đây là thái độ của một người có tinh thần hảo hán. Tinh thần hảo hán đó càng đáng quý trọng hơn khi có nhiều nhà khoa học khác rất kém trung thực.
      – Ông có tinh thần nhân bản khi lên tiếng cảnh báo nhân loại về những nguy cơ hủy diệt loài người.
      Rất tiếc là bạn Đỗ Đẩu không thấy điều đó, nó hiện ra rất rõ trong phần cuối bài báo.
      3/ Về thế giới quan của Hawking, ông đã thay đổi từ chỗ tin vào Đấng Sáng tạo đến chỗ bác bỏ Đấng Sáng tạo, như tôi đã trình bày trong bài báo, đó là điều thật đáng tiếc, vì những người thông minh nhất, lỗi lạc nhất, tài giỏi nhất, lỗi lạc nhất như Newton, Pasteur, Einstein, Gödel,… đều tin vào Đấng Sáng tạo. Tôi tiếc cho ông Hawking vì ông đã tự rút lui khỏi cái danh sách những người mà tôi ngưỡng mộ nhất đó, chứ tôi không bắt ông ấy phải tin vào Đấng Sáng tạo, và tôi muốn nói với mọi người điều đó như một chia sẻ quan điểm. Nếu bạn không đồng ý với tôi thì đó là quyền của bạn, tôi không bao giờ dại dột bắt ai phải nghĩ giống như mình cả, kể cả bạn lẫn ông Hawking. Tất nhiên tôi càng không dại dột muốn người khác phải nghĩ như bạn. Nhưng tôi rất vui khi thấy có những người khác đồng quan điểm với tôi. Thí dụ, tôi rất vui khi thấy trang mạng VTV24 đã đăng bài viết của tôi về Hawking lên trang của họ. Chắc chắn trang mạng này, VTV24, không suy nghĩ như bạn. Bởi nếu nghĩ như bạn thì không đời nào họ đăng bài của tôi cả.
      Còn ông Hawking, ông ấy vẫn đang sống đấy. Thể xác ông ấy ngừng hoạt động, nhưng linh hồn ông ấy vẫn đang sống đấy. Ông ấy vốn là người thẳng thắn trung thực, ông ấy thích những trao đổi thẳng thắn trung thực, ông ấy không sợ bị ai phê bình đâu. Bạn hãy yên tâm như vậy.
      Cám ơn bạn vì đã comment, nhưng không có cuộc thảo luận nào có thể kéo dài vô tận. Vì thế tôi hiểu ý của bạn rồi, và mong bạn cũng hiểu ý của tôi, để không cần nói thêm. PVHg

      Liked by 1 person

      • Con người nếu chỉ nghĩ chết là hết thì chuyện gì họ cũng dám làm để chiếm lấy lợi ích của người khác. Cám ơn chú đã dành thời gian viết về vấn đề cao hơn cả khoa học hiện đại của phương Tây.

        Liked by 1 person

  3. Cảm ơn bác PVH đã chia sẻ 1 bài viết rất hay và hữu ích cho người đọc.
    Cháu cũng luôn tin rằng: Thế Giới con người chúng ta đang sống không thể chỉ có duy nhất vật chất. Chắc chắn ngoài vật chất, còn tồn tại rất nhiều thông tin khác mà đến nay con người vẫn chưa thể giải thích được và có lẽ sẽ mãi mãi không bao giờ giải thích được (vì Chúa muốn vậy)
    Hãy thử dùng TRỰC GIÁC và tưởng tượng xem, nếu như quả thật Thế Giới chúng ta đang sống đơn giản chỉ toàn là vật chất tồn tại và phát triển theo quy luật vật lý thì ở một tương lai không xa, loài người sẽ bị ROBOT thông minh (một dạng vật chất thuần túy) qua mặt và thay ta thống trị địa cầu.
    Nhưng đúng PVH nhận định. Những ai có một TRỰC GIÁC tâm linh đủ mạnh, sẽ không bao giờ tin rằng một ngày nào đó ROBOT sẽ hủy diệt loài người và làm chủ Trái Đất. Vì ROBOT dù có thông minh đến đâu, có vượt trội đến đâu đi chăng nữa thì ROBOT vẫn chỉ là ROBOT – MỘT DẠNG VẬT CHẤT THUẦN TÚY KHÔNG HƠN KHÔNG KÉM.
    Còn Con người chúng ta bản chất cũng là một dạng vật chất nhưng ngoài vật chất cấu thành nên, chúng ta còn có LINH HỒN – một thông tin hoàn toàn khác biệt với vật chất, điều mà ROBOT sẽ không bao giờ có được vì đó là món quà của CHÚA ban tặng riêng cho con người để cai trị Trái Đất này.
    Vì thế những ai luôn khăng khăng tin vào KHOA HỌC DUY VẬT, coi cả vũ trụ và Trái Đất này đơn thuần chỉ là những vật chất hình thành và phát triển theo những quy luật vật lý thì có lẽ chính bản thân họ cũng sẽ không phủ định giả thuyết trong tương lai không xa, ROBOT – NHỮNG VẬT CHẤT ĐANG NGÀY CÀNG PHÁT TRIỂN VƯỢT XA SO VỚI VẬT CHẤT CON NGƯỜI SẼ THAY CON NGƯỜI THỐNG TRỊ THẾ GIỚI.

    Liked by 1 person

  4. Xin chào anh Hưng. Đầu năm chưa được gặp anh. Chúc anh mạnh khỏe.
    Xin có 2 ý muốn làm phiền anh:
    1.Bản thân lý thuyết Bíg Bang (BB) đã mâu thuẫn tự trứng nước khi đặt vấn đề vũ trụ giãn nở từ một vụ nổ theo kiểu một quả trứng nở khi mà người ta đếm thời gian giãn nở của BB như thể đang đếm giây cho một nhà điền kinh chạy cự ly ngắn (100 mét). 10^(-43) giây là một khái niệm dựa trên hệ quy chiếu Trái đất, chứ còn khi BB đang nổ thì đâu là thời gian đây??? Chỗ này tôi hiểu và hỏi như vậy có phù hợp không xin anh Hưng cho biết.
    2. Tôi đọc một số tư liệu, kể cẩ wikipedia về sự hình thành loài người. Họ nói rằng có một cuộc di cư của loài người cổ từ châu Phi tới các nơi khác trên thế giới. Tôi rất lấy làm lạ. Sao mà từ thời kỳ không có một phương tiện giao thông nào mà con người vừa hình thành lại di chuyển khiếp thế. Ngay quê tôi trên miền núi Lào Cai chỉ thời tôi còn bé những năm 1960s mà đi lại còn vô vàn khó khăn. Tôi rất khó tưởng tượng loài người lại di cư như các tài liệu đó nói.
    Mà tôi cho rằng, loài người ở vùng nào của Trái đất thì đã được sinh ra ở đấy mà phát triển. Chỉ có lịch sử trung đại mới ghi nhận rõ chuyện di cư của người Âu sang châu Mỹ sau những năm 1490s mà thôi.
    Những bằng chứng khoa học họ nêu ra về những chuyến “di cư” lớn và dài dằng dặc từ châu Phi, vượt qua Hồng Hải, đến tận Ấn độ, Trung quốc, thậm chí cả Nhật Bản… liệu có đáng tin không anh. Tôi băn khoăn quá. Kính phiền anh chia sẻ.

    Liked by 1 person

    • Anh Nguyễn Bình thân mến,
      Lý thuyết Big Bang đúng về logic toán học và có một vài dữ kiện thực tế xác nhận, vì thế nó đã và vẫn đang được phần lớn các nhà vật lý thừa nhận. Bản thân Einstein cũng thừa nhận, thậm chí còn đánh giá đó là một hệ quả đáng kể nhất của Thuyết tương đối tổng quát của ông. Chúng ta không dễ đánh đổ cái logic toán học dẫn tới Big Bang, và không dễ bác bỏ những dữ kiện thực tế kiểm chứng Big Bang.
      Tuy nhiên chúng ta có thể ngờ vực lý thuyết này bằng cách ngờ vực những tiên đề của vật lý học. Thí dụ, tiên đề cho rằng các định luật vật lý luôn luôn đúng trong quá khứ lẫn tương lai. Phải có tiên đề đó thì mới có thể suy diễn ra cái quá khứ cách đây 13,7 tỷ năm. Tôi đã có lúc ngờ vực tiên đề đó, và nghĩ rằng chắc gì những định luật vật lý là bất biến theo thời gian? Bởi dù khoa học ngày nay có khả năng quan sát các hiện tượng vật lý trong một không gian RẤT RỘNG và trong một thời gian RẤT DÀI, tất cả những quan sát ấy vẫn chỉ giới hạn trong một vùng không-thời-gian vô cùng nhỏ bé trong vũ trụ mà thôi. Vì thế những gì khoa học, toán học và vật lý, nêu lên thành định luật, thực ra chỉ đúng trong một không thời gian nhỏ hẹp mà thôi. Từ đó mà suy rộng ra toàn vũ trụ chắc gì đã đúng? Ý nghĩ này đến với tôi từ khi tôi thấm nhuần Định lý Gödel, rằng nhận thức duy lý có giới hạn. Nhưng con người luôn luôn lấy cái hiểu biết giới hạn của mình để tổng quát hóa ra toàn vũ trụ. Đó là sai lầm về nhận thức. Nếu tôi nghĩ ngờ những lý thuyết lớn – những lý thuyết muốn ôm lấy toàn bộ vũ trụ, thì tôi nghi ngờ theo cách đó, chứ không dại gì tranh cãi vào những bài toán cụ thể, chi ly về toán học hay vật lý.
      Vì thế, ý kiến của anh cho rằng 10^(-43) giây là một khái niệm dựa trên hệ quy chiếu Trái đất, chứ còn khi BB đang nổ thì đâu là thời gian đây???… đã vô tình rơi vào đúng cái chỗ tôi nghi ngờ. Ý tôi nói rằng những tính toán suy luận toán-lý đo thực ra chỉ đúng trong phạm vi không thời gian rất hẹp mà thôi, không có gì đáng tin cậy đến mức phải tôn thờ nó như một chân lý. Tình hình này đã được một số người mô tả rằng khoa học hiện đang đi tới chỗ “tự sướng”, vì nó nêu lên những câu chuyện không thể nào kiểm chứng được. Những bằng chứng xác nhận Big Bang chỉ là bằng chứng gián tiếp chứ chẳng bao giờ có thể trực tiếp được. Giống như chúng ta trông thấy bóng mà đoán hình vậy. Sự phỏng đoán dù có lý thế nào thì cũng vẫn chỉ là phỏng đoán mà thôi, không bao giờ có thể biết chính xác có đúng 100% hay không, như 2 + 3 = 5 vậy.
      Tôi sẽ trả lời anh tiếp, hẹn sớm gặp lại anh. PVHg

      Liked by 1 person

  5. Câu cuối của bài này tôi cũng đã rất tâm niệm từ lâu. Đó là con người phải có nhiều phương pháp nhận thức thế giới chứ không thể hẹp hòi như chủ nghĩa duy vật thường hay kêu gọi lâu nay. CHủ nghĩa duy vật chỉ là một trong những phương pháp nhận thức có đúng nhưng chưa đầy đủ nhưng lại tự phụ rằng đó là phương pháp duy nhất đúng. Thật nực cười và cũng thật may mắn là chúng ta đã được nâng cao tầm nhận thức của mình sau nhiều thế kỷ tìm tòi của con người về cách nhận thức thế giới qua các trào lưu triết học.

    Liked by 1 person

    • Hay quá chú ơi, cháu nghĩ thế này: phải có một đấng thiêng liêng sáng tạo ra hành tinh này tu thuở sơ khai, nếu khong làm sao giải thích được sự hình thành nen vũ trụ và các vì sao, bộ óc nào đã tính toán để chúng khong va vào nhau khi di chuyển… không khí chúng ta thở đến từ đâu? Sự hình thành của con ng trong bào thai ng mẹ đến từ đâu? Tại sao chỉ cần một hợp tử nhỏ bé từ một cái chấm sau tgian 9 tháng 10 ngày lại pt thành 1 con ng có đầy đủ tứ chi và 1 bộ óc vĩ đại phát minh ra bn thứ hữu ích cho nhân loại. Cháu là một minh chứng cho cú lội ngược dòng đây, từ một ng tin vào khoa học mắt thấy tai nghe tay sờ mới tin( thực ra là hệ tư tưởng đc thấm nhuần nhờ những tháng năm đèn sách thì đúng hơn). Cháu cảm ơn chú đã cho cháu đc đọc những bài chia sẻ hay và ý nghĩa, chúc chú khỏe mạnh và tiếp tục cống hiến những bài phân tích sâu sắc nữa trong tương lai. God bless you

      Liked by 1 person

    • Trao đổi tiếp với anh Nguyễn Bình,
      2/ Về vấn đề nhân chủng học
      Nói chung tôi không tin lý thuyết nhân chủng học, trong đó nói tổ tiên loài người xuất phát từ Etiopia, Châu Phi, rồi lan ra toàn thế giới.
      Tôi tán thành với nghi vấn của anh về khả năng di cư của người nguyên thủy tới các vùng khác của thế giới. Trung Quốc cũng từng đưa ra lý thuyết nói rằng tổ tiên của loài người là người Bắc Kinh. Tôi cũng không tin. Tất cả những lý thuyết này đều không có bằng chứng đủ thuyết phục.
      Tuy nhiên điều chủ yếu làm tôi không tin vào các lý thuyết nhân chủng học là ở chỗ lý thuyết này dựa trên lý thuyết nguồn gốc loài người của Darwin, cho rằng người xuất thân từ vượn. Theo những gì tôi biết, và đã công bố một phần trên PVHg’s Home, lý thuyết người-vượn của Darwin SAI 100%, bịa đặt 100%. Tất cả các bằng chứng người-vượn đã được công bố đến nay đều sai. Những nghiên cứu mới nhất cho thấy những bằng chứng đó đều là vượn 100% hoặc người 100%, không hề có người vượn nào cả,
      Lý thuyết nhân chủng học nói tổ tiên loài người xuất phát từ Etiopia là vì họ tìm thấy bằng chứng người-vượn ở đó. Tôi chán ngấy cái mớ lý thuyết khoa học RỞM đó. Tuy nhiên tôi không mất thì giờ nghiên cứu những vấn đề này, vì tôi cho rằng chỉ cần bác bỏ lý thuyết của Darwin là đủ để bác bỏ lý thuyết nhân chủng học.
      Đối với tôi, vẻ bề ngoài bác học của các giáo sư nhân chủng học, những thuật ngữ khoa học rối mù được viết bằng tiếng La tinh của nhân chủng học,… không có giá trị gì cả. Tôi đã quá quen thuộc với hiện tượng một nhà khoa học đoạt Giải Nobel mà phát biểu những ý kiến phi khoa học, phản khoa học. Từ đó tôi suy ra rằng phải thận trọng với tất cả những gì được coi là khoa học hiện nay. Chẳng hạn, người Neandertal mà chúng ta từng được biết là người-vượn thực ra là người 100%. Những hiện tượng “khoa học” sai lầm hoặc bịp bợm đó đã dạy tôi rằng chúng ta phải tư duy bằng cái đầu của chính mình, thay vì tin vào mấy “ổng” khoa học đó.
      3/ Về phương pháp nhận thức, tôi hoàn toàn tán thành với anh rằng phải và nên kết hợp nhiều phương pháp nhận thức để tiếp cận sự thật ngày càng đầy đủ hơn, phong phú hơn, sát thực hơn. Phương pháp duy vật rất có ích lợi trong những bài toán vật chất, chẳng hạn như xây một cái cầu, chế tạo một chiếc máy. Nhưng nếu coi đó là phương pháp duy nhất để khám phá sự thật thì thật là dại dột, ấu trĩ, ngây thơ. Cái ấu trĩ đó xuất phát từ chỗ cho rằng thế giới chỉ có vật chất, ngoài ra không có gì khác. Lý thuyết thông tin đã bác bỏ cái ấu trĩ đó khi nó tuyên bố rằng thế giới còn có THÔNG TIN, một hiện thực PHI VẬT CHẤT. Thậm chí thông tin là hiện thực quan trọng nhất, vì nếu không có thông tin thì thế giới sẽ là một đống vật chất hỗn tạp, VÔ NGHĨA, và do đó sẽ không có sự sống, không có chúng ta! KHÔNG CÓ THÔNG TIN ĐỂ HƯỚNG DẪN VẬT CHẤT PHẢI TỔ CHỨC THÀNH NHỮNG HỆ THỐNG TUÂN THỦ THEO NHỮNG QUY LUẬT XÁC ĐỊNH THÌ SẼ KHÔNG CÓ HỆ MẶT TRỜI, KHÔNG CÓ NHỮNG CÂU CHUYỆN KHOA HỌC THÚ VỊ MÀ CHÚNG TA ĐANG TRAO ĐỔI. Ấy thế mà thông tin lại không phải là vật chất. Suy ra khoa học thuần túy vật chất quá ngây thơ ấu trĩ.
      Vì thế Louis Pasteur ngay từ thế kỷ 19, mặc dù lúc ấy chưa hề có lý thuyết thông tin, đã nói một câu bất hủ tiên tri rằng:
      “Một ngày nào đó hậu thế sẽ cười vào sự ngớ ngẩn dại dột của các nhà triết học duy vật hiện đại. Càng nghiên cứu tự nhiên tôi càng kinh ngạc trước công trình của Đấng Sáng tạo…” (Posterity will one day laugh at the foolishness of modern materialistic philosophers. The more I study nature, the more I stand amazed at the work of the Creator. I pray while I am engaged at my work in the laboratory)
      Càng nghiên cứu càng thấy Pasteur thật sâu sắc, vĩ đại. Đó mới thật là một tư tưởng đáng để chúng ta học hỏi.
      PVHg

      Liked by 1 person

  6. Xin anh Hưng có thể dành thời gian để nói về chuyện, trong những thế kỷ trước đây, triết học thường hay tranh cãi, phê phán nhau giữa các nhà theo hẳn chủ nghĩa duy tâm và chủ nghĩa duy vật; và trong phân tích lịch sử triết học còn có một vài nhánh với phạm vi nghiên cứu hẹp hơn nhưng vẫn đều bị quy cho là hoặc là theo duy tâm hoặc là theo duy vật. Trong nửa cuối thế kỷ 20 này lại đây có vẻ như không thấy cuộc đấu tranh phê phán ít nhất về mặt giấy bút giữa hai lập trường đó nữa phải không. Điều này có thể gọi là cho thấy sự chững lại trong quá trình phát triển nhận thức của loài người giai đoạn này hay không. Tôi nghĩ như anh Hưng có thể trên cơ sở của các vấn đề thực tiễn và kiến thức hiện đại đã có của loài người để tổng kết thành một phương pháp nhận thức có tính triết học để thay thế dần kiểu nhận thức cực đoan như trước đây (hoặc duy tâm hoặc duy vật) về thế giới.
    Có gì không phù hợp về cách diễn đạt mong anh thông cảm.

    Liked by 1 person

  7. Gửi bạn Đỗ Đẩu,
    Tôi đoán bạn là người tôn thờ ông Hawking nên mới tức tối khi thấy người khác phê bình ông Hawking như thế. Ngay từ ý kiến bạn nói “Đấy là Momotaro nói” tôi đã đoán bạn là ai rồi. Tôi xin nói để bạn biết ý kiến của Momotaro là ý kiến của cả tôi nữa đấy, và có thể của nhiều người khác nữa chứ không chỉ của Momotaro đâu.
    Hay là bạn tôn thờ thuyết tiến hóa mà không dám nói ra?
    Bạn chẳng đóng góp được ý kiến gì mang tính chất thảo luận khoa học mà chỉ toàn là chỉ trích cá nhân, như thế không phải là thái độ nghiêm túc đứng đắn. Mong bạn hãy học bình tĩnh lắng nghe và hướng sự trao đổi vào khoa học và triết học, tránh công kích cá nhân.
    Minh Thu

    Liked by 1 person

  8. Kinh gửi bác Phạm Việt Hưng,
    Ý kiến của đọc giả Đỗ Đẩu không phải là ý kiến thảo luận nghiêm túc, mà có xu hướng chỉ trích cá nhân. Theo tôi thì bác không nên mất thì giờ với những người như thế. Họ không có khoa học hay triết học gì đâu, họ chỉ biết tranh cãi theo kiểu đôi co và nếu cần thì chỉ trích cá nhân.
    Bản thân sự tức tối khi thảo luận đã là một sự kém cỏi rồi, khi đó làm sao có thể có những ý kiến đứng đắn nữa?
    Tôi đã đọc kỹ cả 2 bài về Hawking, tôi rất thích. Tôi đọc cả những ý kiến bình luận nữa. Tất cả đều rất hay, sâu sắc, trừ ý kiến của Đỗ Đẩu, thể hiện sự tức tối của một người tôn thờ Hawking. Bác đã chiếu cố trả lời ý kiến đó, nhưng theo tôi thì điều đó là mất thì giờ. Cám ơn bác vì những bài báo hay và chúc bác sức khỏe.
    Minh Thu

    Liked by 1 person

  9. Các bạn có thể vào trang web này làm một bài trắc nghiệm nho nhỏ sau. Tôi cá rằng các bạn sẽ không thể không chọn đáp án đúng được
    http://www.proofthatgodexists.org/think-truth/

    Thật không thể phủ nhận đóng góp to lớn và sự trung thực, thẳng thắn của Hawking dù ông là một người vô thần. Cháu cũng rất ngạc nhiên vì Hawking còn có một cô con gái nuôi người Việt tên là Nguyễn Thị Thu Nhàn. Nhất là việc ông truyền cảm hứng nhưng chưa bao giờ áp đặt con mình. Cháu nghĩ rằng có thể vì một lý do, giống như có một uổn khúc nào đó mà ông rất khó nói ra, khiến ông không thể tin Chúa, chứ ông không quá tự phụ như Richard Dawkins hay bất cứ nhà vô thần nào khác. Nói đúng hơn, nếu như ông còn sống và tiếp tục sự nghiệp, rồi ông cố gắng thêm chút nữa thì ông đã có thể rời khỏi hàng ngũ vô thần giống như Antony Flew rồi.
    Ngoài ra, Hawking đã rất nhiều lần cảnh báo về sự tồn vong của nhân loại, thậm chí còn khuyên chúng ta chớ liên lạc với người ngoài hành tinh nữa. E rằng, cho dù Chúa không tồn tại và không phán xét con người thì sớm muộn gì nhân loại cũng tự đưa nhau đến chỗ diệt vong, nếu như họ không chịu từ bỏ bản tính gian ác và sự dại dột của họ. Con người là giống loài điên dại nhất trong số các loài, và cũng không loại trừ cả người ngoài hành tinh ( nếu như họ có thật ) vì chỉ có loài người mới tàn sát nhau kinh khủng đến vậy. Giáo sư Brian Cox cho biết rằng lý do ta mãi chưa liên lạc được với người ngoài hành tinh và họ cũng chưa liên lạc với chúng ta là vì tỉ lệ phát triển của khoa học công nghệ ở mọi nền văn minh có thể dẫn đến khả năng họ tự hủy diệt. Nghĩa là nền văn minh nào càng tiến bộ vượt bậc về khoa học công nghệ thì sớm muộn gì cũng gây nên chiến tranh và tự hủy diệt. Phải chăng người ngoài hành tinh dù ở nơi nào thì họ cũng đã tự diệt trước khi có thể du hành hàng tỷ cây số trong không gian vũ trụ đầy hiểm trở để viếng thăm trái đất, chưa nói đến việc có xâm chiếm hay không

    Sự khiêm tốn sẽ mở rộng tầm mắt của chúng ta về thế giới. Nhưng chưa đủ ! Sự kính sợ và thán phục trước Đấng Tạo Hóa chính là khởi đầu của mọi tri thức, như Kinh Thánh có nói. Cũng như muốn biết phải trái, đúng sai, tốt xấu thì phải có một nền tảng đạo đức tuyệt đối nào đó. Hệ quả tất yếu khi ai đó chối bỏ Đấng Tạo Hóa là họ không những sai trật trong đạo đức mà còn sai lầm trong khoa học nữa. Họ sẽ tin vào mọi điều, kể cả chỉ tin vào chính bản thân họ ( ” The effect of not believing in God is not that one will believe in nothing, but rather that one will believe in anything ” — Gilbert K. Chesterton ).
    Có phải khi tin vào một chân lý tuyệt đối thì ta sẽ ngừng mọi hành trình đi tìm tri thức, nên vì thế chỉ có chân lý tương đối hay không ? Chẳng hề như vậy. Vả lại bạn có chắc chắn với chính lời khẳng định chỉ có chân lý tương đối hay không ( vì mọi thứ là tương đối ) ? Xin hãy lần nữa nghe Louis Pasteur phát biểu: “ Càng nghiên cứu khoa học, tôi càng tin vào Đấng Sáng Tạo.. Thật là mỉa mai cho lòng dạ con người, nếu chết là hết, hoặc chết là trở về với hư vô … Một chút khoa học sẽ gạt bỏ Chúa, giàu khoa học sẽ quay về với Chúa ”
    Vậy nên khi tin và đón nhận món quà mà Đấng Sáng Tạo ban tặng, ta sẽ càng có hứng thú nghiên cứu và yêu mến khoa học hơn là khác nữa. Rất nhiều nhà khoa học hữu thần mà ta biết, nhờ Chúa soi dẫn mà họ càng tiến bước trên con đường khoa học hơn vì họ có được sự khôn ngoan thiên thượng và họ đã đem lại bao nhiêu thành tựu cho nhân loại.
    Có thể có những vị thần mà người xưa nhét vào ( god of the gaps ) khi họ chưa thể giải thích các hiện tượng tự nhiên bằng khoa học ( mưa, gió, bão, núi lửa,… ), nhưng đó không phải là Chúa – Đấng Tạo Hóa, và ” chúa của những khoảng trống ” đó cũng không phải là Chúa của Kinh Thánh. Nếu để giải thích ngọn ngành thì có lẽ sẽ đi sang chủ đề khác nằm ngoài khoa học

    Với những ý kiến như ý kiến của bạn Đỗ Đẩu. Chỉ cần trả lời một hai lần và nói lên sự thật là đủ rồi. Chúng ta không nên tốn phí thì giờ với những tranh luận vặt vãnh, kéo mọi người vào những chuyện ngoài lề như vậy

    Liked by 1 person

    • Cám ơn bạn Tiến Nam,
      Ý kiến của bạn rất sâu sắc. Xin trao đổi vài điểm:
      – Stephen Hawking đúng là không có cái tự phụ đến mức báng bổ Chúa như Richard Dawkins. Nhưng làm thế nào để giải thích sự từ bỏ niềm tin vào Đấng Sáng tạo mà ông từng thể hiện trong cuốn Lược sử Thời gian?
      – Xin nói nhỏ thêm rằng Richard Dawkins đã có những biểu hiện thay đổi, thừa nhận rằng sự sống phải được thiết kế một cách thông minh. Tuy nhiên, tài liệu của tôi về vấn đề này chưa đầy đủ nên tôi chưa thể có ý kiến chính thức.
      – Hy vọng điều bạn Nam nói sau đây sẽ đúng: “có thể vì một lý do, giống như có một uổn khúc nào đó mà ông rất khó nói ra, khiến ông không thể tin Chúa, chứ ông không quá tự phụ như Richard Dawkins hay bất cứ nhà vô thần nào khác. Nói đúng hơn, nếu như ông còn sống và tiếp tục sự nghiệp, rồi ông cố gắng thêm chút nữa thì ông đã có thể rời khỏi hàng ngũ vô thần giống như Antony Flew rồi”. Quả thật, hành trình của Hawking trái ngược với Antony Flew, vì thế tôi lấy làm tiếc cho ông. Tôi càng tiếc cho Hawking hơn khi biết rằng ông đã thấm nhuần Định lý Gödel đến mức thay đổi quan điểm về TOE, nhưng ông KHÔNG thấm nhuần đủ mức để hiểu rằng mọi bài toán về nguồn gốc là impossible! Có nghĩa là trực giác vật lý của Hawking rất nhạy, nhưng xem ra trực giác triết học của ông không nhạy.
      – Ý kiến sau đây rất đúng: “Hệ quả tất yếu khi ai đó chối bỏ Đấng Tạo Hóa là họ không những sai trật trong đạo đức mà còn sai lầm trong khoa học nữa”. Hai thi dụ điển hình là:
      + Darwin từ một người Thiên Chúa giáo đã từ bỏ đức tin để trở thành người bất khả tri, và ông đã nêu lên một học thuyết sai lầm, đó là thuyết tiến hóa.
      + Hawking từ bỏ đức tin và Đấng Sáng tạo để cuối cùng phát biểu một ý kiến phản khoa học, rằng vì có một định luật hấp dẫn, vũ trụ có thể sinh ra từ hư không.
      – Về ý kiến của bạn Đỗ Đẩu, tôi đồng ý với bạn Tiến Nam và bạn Minh Thu rằng không nên “tốn phí thì giờ với những tranh luận vặt vãnh, kéo mọi người vào những chuyện ngoài lề”.
      Một lần nữa cám ơn bạn Tiến Nam vì sự trao đổi bổ ích. PVHg

      Liked by 1 person

  10. Cảm ơn bác Hưng.
    Theo cháu, bác hãy cứ đăng những ý kiến trái ngược nếu những ý kiến đó nghiêm túc, đảm bảo tiêu chuẩn văn hóa, để thể hiện sự tôn trọng việc góp ý, trao đổi trên tinh thần học hỏi, khiêm nhường, cởi mở. Tuy nhiên, mọi người không cần mất thời gian biện luận với những ai ta biết rằng họ không thật lòng muốn đi tìm sự thật, mà chỉ mượn cớ để chế diễu, gièm chê.

    Liked by 1 person

  11. Trong một lớp học lớp ba, cô giáo ra đề tài về Thượng Đế, sau đây là bài viết của em Denny Dothan, 8 tuổi.

    “Một trong những công việc chính của Thượng Đế là tạo dựng nên con người. Thượng Đế tạo dựng nên con người để thay thế những người đã chết, và để có đủ người để làm các công việc trên mặt đất.
    Thượng Đế không làm nên người lớn mà chỉ làm nên hài nhi, tôi nghĩ đó là vì hài nhi nhỏ hơn và dễ làm hơn. Làm như vậy Thượng Đế không phải mất thì giờ quý báu của Ngài mà dạy các hài nhi nói và đi đứng, Ngài chỉ cần trao các việc ấy cho những người làm cha mẹ, tôi nghĩ việc ấy thực hiện rất là thành công!
    Công việc quan trọng thứ hai của Thượng Đế là nghe lời cầu xin. Lời cầu xin thì nhiều vô kể, vì nhiều người ngoài việc cầu nguyện khi đi ngủ còn cầu nguyện nhiều lần khác trong ngày, Thượng Đế không bận xem truyền hình hay nghe đài nên lúc nào cũng chú tâm đến các lời cầu nguyện. Ngoài những lời cầu nguyện ra, Thượng Đế còn nghe bao nhiêu là tiếng ồn ào khác nữa, trừ khi nào Ngài có cách nào tắt những tiếng ồn đó đi.
    Thượng Đế nhìn thấy mọi sự việc và có mặt ở mọi nơi, vì thế Ngài rất bận rộn, ta không nên làm mất thời giờ của Thượng Đế bằng cách cứ lại với Cha mẹ đòi điều này điều kia là điều mà Cha mẹ nói con không nên có.
    Người vô thần là những kẻ không tin thượng đế. Tôi nghĩ rằng trong tỉnh tôi sống không có ai là người vô thần cả, hay ít nhất cũng không phải là những người thường đi nhà thờ.
    Chúa Jesus là con của Thượng Đế, Chúa thường làm những công việc khó khăn như đi trên mặt nước, làm các phép lạ hay cố dạy người ta về Thượng Đế là điều mà mọi người không thích nghe. Cuối cùng vì chán ghét lối giảng dạy của Chúa Jesus mà người ta đã đóng đinh Chúa trên cây thập tự. Nhưng Chúa Jesus là người lành và tử tế y như Cha Ngài nên Ngài thưa với Cha Ngài rằng : những người giết Ngài không biết rõ hành động của họ nên xin tha thứ cho họ.
    Cha của Chúa Jesus rất ưa mọi điều Chúa Jesus thực hiện trên mặt đất nên bảo Ngài không cần phải ra đi nữa, Ngài có thể ở mãi trên trời. Hiện nay Ngài giúp Cha bằng cách nghe các lời cầu nguyện và thực hiện những điều mà Ngài làm được mà không cần Thượng Đế bận tâm đến, cũng như một người thư ký vậy, dĩ nhiên là quan trọng hơn nhiều!
    Bạn có thể cầu nguyện khi nào muốn và biết chắc rằng Chúa vẫn nghe vì Chúa có chương trình để lúc nào cũng có thể nghe lời cầu nguyện của ta.
    Ta nên đi học trường Chúa Nhật mỗi ngày Chúa Nhật luôn luôn vì Chúa rất thích việc đó. Nếu như ta cần làm cho một người nào vui lòng thì người đó chính là là Thượng Đế đó. Đừng bỏ trường Chủa Nhật, nghĩ rằng có thể làm việc khác vui hơn như ra bãi biển chơi vậy, nhưng như vậy là sai lầm. Ngoài ra, tại bãi biển đến trưa mới có nắng kia mà!
    Nếu bạn không tin Thượng Đế thì ngoài việc bạn trở thành người vô thần thì bạn sẽ rất cô đơn, vì cha mẹ bạn mặc dù không đi cắm trại với bạn được. Chúa vẫn có thể đi với mình. Khi sợ bóng tối hay khi không bơi lội giỏi hoặc khi bị những kẻ lớn hơn bắt nạt và ném xuống những chỗ nước sâu, ta hãy nhớ rằng Chúa vẫn có mặt. Ta có thể nghĩ đến những điều Thượng Đế có thể làm cho ta. Tôi nghĩ rằng Thượng Đế đặt để tôi ở trên mặt đất này và Ngài có thể rút tôi về lúc nào Ngài muốn, đây cũng là lý do mà tôi tin Thượng Đế.”

    Trên đây là bài viết của một em bé 8 tuổi, lý do tin Thượng Đế của em bé này hết sức đúng đắn và hợp lý, để ta thấy rằng Kiến thức khác với nhận thức.
    Hawking có kiến thức rất cao, rất rộng, nhưng nhận thức thì chưa thể hơn được một đứa trẻ, đó là điều đáng tiếc. Em bé này kiến thức đơn sơ, nhưng nhận thức về niềm tin lại rất hơp lý.
    Chúa Jesus đã từng phán :”quả thật, ta nói với các ngươi, nếu các ngươi không đổi lại và nên như đứa trẻ, thì chẳng được vào nước thiên đàng đâu”

    Liked by 1 person

  12. Trao đổi với Đỗ Đẩu,
    Bạn Đỗ Đẩu sai rồi. Bạn là ai mà tự cho mình cái quyền chỉ trích người khác như vậy? Ý kiến của bạn không thể hiện tinh thần khoa học lành mạnh.
    Phải chăng bạn là người sùng bái Hawking như một ông thánh nên mới phản ứng như thế?
    Hoặc bạn sùng bái thuyết tiến hóa chăng, nên mới khó chịu như thế?
    Dù bạn có quan điểm thế nào thì cũng nên bình tĩnh bày tỏ quan điểm để thể hiện tinh thần thiện chí trong trao đổi học thuật.
    Trái với bạn, tôi thích bài viết này của bác Hưng, vì đây là những ý kiến thẳng thắn, trung thực, giúp cho tôi có một hiểu biết đầy đủ và chính xác hơn về Hawking và cả thuyết tiến hóa nữa, đúng như tiêu đề của bài viết là Bài học từ Hawking.
    Thú thực là tôi rất ngạc nhiên khi đọc ý kiến của George Wald mà bác Hưng đã trích dẫn. Qua đó tôi thấy mấy ông tiến hóa lý luận như trẻ con vậy. Thế mà cũng được coi là khoa học, và vẫn được nhiều người bênh vực. Tôi ngạc nhiên 1 với mấy ông tiến hóa ấy thì ngạc nhiên 10 với cái đám đông hùa theo cái học thuyết vớ vẩn ấy.

    H.A.

    Liked by 1 person

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

w

Connecting to %s